เมื่ออากาศไม่สะอาด หรือต้องซื้ออากาศเพื่อหายใจ
Suchat Ing-ta and Tee Nayord
15 March 2024 at 9:45
“ฤดูหมอกควัน” กลับมาอีกครั้งในปีนี้ พร้อมปัญหาไฟป่าและการเผาไร่การเกษตรที่มักเกิดขึ้นในช่วงหน้าแล้ง ตั้งแต่เดือนม.ค.-เม.ย. ของทุกปี
มลพิษทางอากาศเป็นตัวการของปัญหาสุขภาพในประชากรหลายล้านคน เพราะมันนำพา PM2.5 หรืออนุภาคที่มีเส้นผ่านศูนย์กลางน้อยกว่าหรือเท่ากับ 2.5 ไมครอน ซึ่งสามารถเข้าสู่ปอดและกระแสเลือด ก่อให้เกิดโรคทางเดินหายใจ หัวใจ หลอดเลือด และเส้นเลือดในสมองตีบ
องค์การอนามัยโลกประมาณการณ์ว่า PM2.5 ทำให้เกิดการเสียชีวิตก่อนวัยอันควรในประชากร 6.7 ล้านคนในปี 2562 ขณะที่รายงานของกระทรวงสาธารณสุขระบุว่า มีผู้ป่วยเข้ารับการรักษาโรคที่เกี่ยวกับมลพิษทางอากาศมากถึง 1.73 ล้านคนที่ในระหว่างเดือน ม.ค.-มี.ค. 2566
นอกจากผลกระทบต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมแล้ว มลพิษอากาศยังเผยให้เห็นปัญหาความเหลื่อมล้ำ ซึ่งผู้มีปัญหาทางสถานะและสิทธิเป็นหนึ่งในกลุ่มประชากรที่ได้รับผลกระทบมากที่สุด เพราะเข้าถึงทรัพยากรในการป้องกันตัวเองจากมลพิษทางอากาศอย่างจำกัดจำเขี่ย
ประเด็นความเหลื่อมล้ำนี้สะท้อนผ่านสารคดีสั้นเรื่อง “เมื่ออากาศไม่สะอาด หรือต้องซื้ออากาศเพื่อหายใจ” ผลิตโดยนักข่าวพลเมือง สุชาติ อิ่งต๊ะ และ ตี๋ นาหยอด  เล่าเรื่องผลกระทบของมลพิษอากาศต่อผู้มีปัญหาทางสถานะและสิทธิสามรายในจังหวัดเชียงใหม่
เมื่อพวกเขาไร้สถานะ จึงมีโอกาสทางการศึกษาและเศรษฐกิจน้อย ทำให้พวกเขาต้องหันไปพึ่งพางานนอกระบบที่สัมผัสกับหมอกควันอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้  ทั้งยังมีทรัพยากรจำกัดในการหาซื้ออุปกรณ์ป้องกันฝุ่น หรือปรับปรุงบ้านเรือนให้มิดชิด สถานการณ์ยังซับซ้อนมากยิ่งขึ้น เมื่อปัญหาทางสถานะทำให้การขอความช่วยเหลือจากรัฐบาลเป็นไปได้ยาก
สารคดีชิ้นนี้สะท้อนถึงความจำเป็นเร่งด่วน ที่ผู้บริหารของประเทศไทยและเพื่อนบ้านต้องร่วมมือกันกำจัดต้นเหตุของหมอกควัน และให้ความช่วยเหลือบุคคลไร้สถานะโดยไม่มีเงื่อนไข เพื่อให้พวกเขารับมือกับฤดูหมอกควันในแต่ละปี ที่ยังไม่มีทีท่าว่าจะจางหายไป
รับชมสารคดีได้ที่นี่:
สารดคีชิ้นนี้ผลิตด้วยการสนับสนุนจากโครงการ Our Mekong, Our Say ภายใต้ Internews’ Earth Journalism Network
Suchat Ing-ta is a citizen journalist and social media influencer based in Chiang Mai, Thailand. He co-founded the "Titang" social media channel, which serves to educate people about ethnic minority rights and offers support to those seeking Thai citizenship. 
More by Suchat Ing-ta
Tee Nayord is a citizen journalist and social media influencer based in Chiang Mai, Thailand. He co-founded the "Titang" social media channel, which serves to educate people about ethnic minority rights and offers support to those seeking Thai citizenship. 
More by Tee Nayord
Your email address will not be published. Required fields are marked *
This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.